Jaarverslag 2025 laat groeiende kwetsbaarheid zien in Nederlandse steden

30 juni 2026

Sant’Egidio ziet meer dakloosheid, eenzaamheid en kwetsbare arbeidsmigranten

Vrijwilligers van de Gemeenschap van Sant’Egidio zien in Nederlandse steden steeds meer mensen die tussen wal en schip raken. Dak- en thuisloosheid neemt toe, arbeidsmigranten verliezen na hun baan vaak ook hun woning en steeds meer ouderen kampen met eenzaamheid en armoede. Dat blijkt uit het Jaarverslag 2025 van Sant’Egidio Nederland.

Meer mensen kloppen aan voor hulp

De ervaringen van de vrijwilligers sluiten aan bij een bredere maatschappelijke ontwikkeling. In Amsterdam steeg het aantal maaltijden aan de Franciscustafel met 34 procent tot 9.275 maaltijden per jaar. In Utrecht startte een nieuw straatteam van jongeren dat wekelijks mensen ontmoet die hun werk en woning hebben verloren. In Apeldoorn bezochten ruim 10.200 mensen de Kledingbank, onder wie veel gezinnen en kinderen.

Vrijwilligers van Sant’Egidio ontmoeten mensen vaak al maanden of jaren voordat zij zichtbaar worden in statistieken. Achter dakloosheid, armoede en eenzaamheid zitten mensen met een verhaal. Wat zij vaak het meest missen, is iemand die hen kent en niet loslaat.

Mensen die voorheen nog net het hoofd boven water wisten te houden, kloppen nu bij Sant’Egidio aan voor hulp. Het gaat niet alleen om mensen zonder vaste woon- of verblijfplaats, maar in toenemende mate ook om ouderen die in armoede leven of nauwelijks sociale contacten hebben.

Ook Europese arbeidsmigranten raken snel in de problemen wanneer zij ziek worden of hun baan verliezen. Omdat hun huisvesting vaak aan hun werk is gekoppeld, verliezen zij regelmatig tegelijkertijd hun inkomen en hun woning.

Zorgen om mensen zonder verblijfsdocumenten

Sant’Egidio maakt zich ook zorgen over de gevolgen van de politieke discussie rond de strafbaarstelling van illegaliteit en het verlenen van hulp aan mensen zonder verblijfsdocumenten.

Vrijwilligers merken dat mensen zonder papieren zich verder terugtrekken uit het openbare leven. Zij durven minder snel om hulp te vragen of medische zorg te zoeken.

Niemand mag onzichtbaar worden uit angst. Mensen in kwetsbare omstandigheden hebben juist behoefte aan contact, begeleiding en menselijke nabijheid.

Vriendschap als antwoord op uitsluiting

Tegenover deze ontwikkelingen staat een groeiende groep vrijwilligers die zich langdurig inzet voor mensen aan de rand van de samenleving. Scholieren, studenten, gezinnen, werkenden en gepensioneerden bouwen week na week relaties op met ouderen, vluchtelingen, mensen die op straat leven en anderen die buiten de samenleving dreigen te vallen.

Dat gebeurt aan de Franciscustafel in Amsterdam en Apeldoorn, bij de Kledingbank, tijdens Koffie & Vriendschap en andere activiteiten voor ouderen, in ontmoetingen met vluchtelingen en bij de straatteams in Amsterdam, Utrecht en Apeldoorn.

De kracht van dit werk zit niet in eenmalige hulp, maar in trouwe aanwezigheid. Wanneer iemand bij naam wordt gekend, gemist wordt als diegene wegblijft en opgezocht wordt als het slechter gaat, ontstaat vertrouwen.

Het jaarverslag laat zien hoe mensen uit verschillende generaties en met verschillende achtergronden elkaar ontmoeten. Ouderen, jongeren, vluchtelingen, gezinnen, vrijwilligers en mensen die op straat leven, komen samen als gelijken. Juist deze verbinding tussen verschillende bevolkingsgroepen vormt het hart van het werk van Sant’Egidio.

Meer dan 800 mensen vieren Kerst met Sant’Egidio

Deze verbondenheid werd ook zichtbaar tijdens de kerstperiode. Wereldwijd nemen honderdduizenden mensen deel aan de kerstfeesten van Sant’Egidio.

In Nederland schoven afgelopen jaar meer dan 800 mensen aan bij een twintigtal kerstfeesten. Mensen zonder vaste woon- of verblijfplaats, ouderen, vluchtelingen, gezinnen, kinderen, vrijwilligers en gedetineerden zaten samen aan tafel.

Volgens Sant’Egidio is juist deze ontmoeting een antwoord op de groeiende eenzaamheid en polarisatie in de samenleving. Door duurzame relaties op te bouwen over sociale, culturele en economische grenzen heen, ontstaat een gemeenschap waarin niemand onzichtbaar hoeft te blijven.

Lees het Jaarverslag 2025

Het volledige Jaarverslag 2025 van de Gemeenschap van Sant’Egidio Nederland is hier beschikbaar.